Thời gian hoàn vốn của điều hòa trung tâm năng lượng mặt trời bằng phần tiền đầu tư thêm so với hệ điều hòa trung tâm thông thường, chia cho số tiền điện giảm được mỗi năm. Ba yếu tố quyết định con số này là diện tích có thể đặt tấm pin, số giờ điều hòa chạy vào ban ngày và giá điện công trình đang trả. Dưới đây là cách tách từng khoản để bạn tự ước tính trước khi mời đơn vị khảo sát.
1. Một hệ điều hòa trung tâm năng lượng mặt trời gồm những gì?
Về bản chất, điều hòa trung tâm năng lượng mặt trời vẫn là một hệ VRF quen thuộc, chỉ khác là dàn nóng lấy điện từ hai nguồn cùng lúc: tấm pin mặt trời và điện lưới. Hệ thống gồm bốn phần:
- Tấm pin mặt trời: đặt trên mái hoặc ngoài sân, tạo ra điện một chiều (DC).
- Bộ chuyển đổi: đưa điện từ tấm pin vào hệ điều hòa. Với Gree GMV6 Solar, bộ chuyển đổi DC-DC nằm sẵn trong dàn nóng và 98% điện từ tấm pin được dùng trực tiếp.
- Dàn nóng VRF: GMV6 Solar có mô-đun 8 – 16 HP; ghép từ hai mô-đun trở lên đạt 18 – 64 HP.
- Dàn lạnh: âm trần, nối ống gió, treo tường… giống hệ VRF thông thường. Mỗi mô-đun GMV6 Solar kết nối được 13 – 26 dàn lạnh.
Lúc trời nhiều mây hay ban đêm, hệ tự lấy thêm điện lưới, nên điều hòa vẫn chạy bình thường. Cũng vì thế mà không có quy định số tấm pin tối thiểu: lắp bao nhiêu tấm là tùy mái công trình rộng đến đâu và muốn tận dụng điện mặt trời ở mức nào.
2. Tiền đầu tư nằm ở những khoản nào?
Chi phí cho hệ thống điều hòa năng lượng mặt trời được chia ra làm 4 phần chính
2.1. Thiết bị điều hòa
Gồm dàn nóng loại tích hợp năng lượng mặt trời, dàn lạnh, bộ chia gas và điều khiển trung tâm. Dàn lạnh và đường ống gần như không đổi so với hệ thường, nên phần chênh lệch nằm chủ yếu ở dàn nóng.
2.2. Hệ tấm pin
Gồm tấm pin, khung giá đỡ, dây dẫn, thiết bị bảo vệ và công lắp trên mái. Khoản này tăng theo số tấm pin, tức là theo diện tích mái bạn dành ra và công suất điều hòa cần cấp điện.
2.3. Thiết kế, vật tư, thi công
Ống đồng, ống nước ngưng, dây điện, khoét trần, chạy thử. Riêng với nhà xưởng, cần kiểm tra thêm kết cấu mái có chịu được tải tấm pin hay không.
2.4. Vận hành và bảo trì
Bảo trì định kỳ hệ điều hòa (xem bảo trì điều hòa trung tâm) và vệ sinh bề mặt tấm pin. Khoản này không lớn nhưng nên đưa vào khi tính hiệu quả dài hạn.
3. Cách tính thời gian hoàn vốn
Bạn có thể dùng công thức sau:
Thời gian hoàn vốn (năm) = Chi phí đầu tư thêm ÷ Tiền điện giảm được mỗi năm
- Chi phí đầu tư thêm = (hệ điều hòa năng lượng mặt trời + hệ tấm pin) − hệ điều hòa trung tâm thông thường cùng công suất.
- Tiền điện giảm được mỗi năm = lượng điện mặt trời điều hòa dùng trực tiếp trong năm (kWh) × giá điện bình quân công trình đang trả (đồng/kWh).
Lượng điện mặt trời điều hòa dùng được mỗi năm phụ thuộc số tấm pin, lượng nắng ở khu vực và số giờ máy chạy vào ban ngày. Còn giá điện, bạn nên lấy giá bình quân thực tế trên hóa đơn điện 12 tháng gần nhất thay vì giá bậc thấp nhất – chỉ riêng chi tiết này đã có thể làm kết quả lệch đi khá nhiều.
Vì mỗi công trình có mái, giờ vận hành và giá điện khác nhau, con số hoàn vốn chỉ chính xác khi tính bằng số liệu thật của chính công trình đó.
3.1. Một ví dụ đã được báo chí nêu
Theo chia sẻ của Huỳnh Phước Cường, Phó Tổng giám đốc Gree Việt Nam được CafeF đưa tin, một văn phòng mini 270 m² ở miền Nam có thể thu hồi phần tiền đầu tư thêm cho hệ GMV6 Solar, so với hệ VRF thông thường, sau khoảng 2,5 năm. Trong điều kiện 9 tiếng sử dụng từ 8h – 17h với 5 tiếng giờ nắng tối đa từ 10h – 16h, về dài hạn, khách hàng có thể tiết kiệm lên đến 1 tỷ đồng cho hệ điều hòa 270 m².
4. Năm yếu tố làm hoàn vốn nhanh hay chậm
4.1. Diện tích đặt tấm pin
Mái càng rộng thì càng đặt được nhiều tấm pin, và điều hòa càng dùng được nhiều điện mặt trời. Đó là lý do nhà xưởng mái tôn rộng thường là nơi dễ dàng xử lý bài toán này nhất.
4.2. Điều hòa chạy vào ban ngày hay ban đêm
Điện mặt trời chỉ có khi trời sáng. Nhà xưởng làm ca ngày, văn phòng, trung tâm thương mại dùng điều hòa đúng vào lúc có nắng nên tận dụng được nhiều nhất. Công trình chạy điều hòa chủ yếu về đêm sẽ hoàn vốn chậm hơn đáng kể.
4.3. Giá điện đang trả
Giá điện càng cao thì mỗi kWh điện mặt trời thay thế càng có giá trị. Công trình đang trả giá điện kinh doanh, sản xuất ở mức cao sẽ thấy hiệu quả rõ hơn.
4.4. Hướng mái và bóng che
Mái bị tòa nhà bên cạnh, cây xanh hay bồn nước che bớt, hoặc nghiêng về hướng ít nắng, sẽ cho sản lượng thấp hơn. Đây là việc cần khảo sát tận nơi trước khi chốt số tấm pin.
4.5. Tuổi thọ hệ thống
Tấm pin mặt trời có tuổi thọ từ 25 năm trở lên. Nghĩa là sau khi đã hoàn vốn, hệ còn tiếp tục giảm tiền điện trong nhiều năm – phần này nên được tính khi so sánh với phương án thông thường. Việc cơ sở nằm ở vùng thường xuyên xảy ra thiên tai và chế độ bảo hành cũng cần được cân nhắc.
5. Công trình nào nên cân nhắc đầu tư?
- Nhà xưởng, nhà máy: mái rộng, sản xuất ban ngày, nhu cầu làm mát lớn. Xem thêm giải pháp cho nhà máy.
- Tòa nhà văn phòng: giờ làm việc trùng với giờ có nắng, phù hợp nếu mái hoặc sân đủ chỗ đặt pin. Xem giải pháp cho văn phòng.
- Trung tâm thương mại, siêu thị: mái lớn, vận hành cả ngày. Xem giải pháp cho trung tâm thương mại.
Ngược lại, nếu mái nhỏ hoặc bị che nhiều, điều hòa chủ yếu chạy ban đêm, hay nhà xưởng chỉ thuê trong thời gian ngắn, thì một hệ điều hòa trung tâm thông thường có thể hợp lý hơn. Biết sớm điều này cũng giúp bạn tránh một khoản đầu tư khó thu hồi.
Nếu đang cân nhắc giữa các dòng Gree, bạn có thể xem thêm về điều hòa trung tâm Gree GMV X và GMV6 Solar.
6. Câu hỏi thường gặp
Điều hòa trung tâm năng lượng mặt trời bao lâu thì hoàn vốn?
Mỗi công trình một khác. Cách tính là lấy phần tiền đầu tư thêm so với hệ thông thường chia cho tiền điện giảm được mỗi năm. Quý khách nên liên hệ với Hợp Phát để được tư vấn con số cụ thể.
Không có nắng thì điều hòa có chạy không?
Có. Hệ dùng song song điện mặt trời và điện lưới; khi thiếu nắng hoặc vào ban đêm, điện lưới bù phần còn thiếu.
Tấm pin mặt trời dùng được bao lâu?
Khoảng 25 năm trở lên.
Cần tối thiểu bao nhiêu tấm pin?
Không có mức tối thiểu cố định, vì phần thiếu đã có điện lưới bù. Số tấm pin được tính theo khảo sát thực tế của từng công trình.
Gree có dòng điều hòa trung tâm năng lượng mặt trời không?
Có, đó là dòng điều hòa trung tâm năng lượng mặt trời Gree GMV6 Solar, ra mắt tại Việt Nam từ tháng 9/2024 và do Hợp Phát phân phối.
